Published By 
భారతదేశం ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద పాల ఉత్పత్తి దేశం. ప్రతిరోజూ కోట్లాది లీటర్ల పాలు మన పాడి రైతుల ఆవులు, గేదెల నుండి ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి. కానీ ఈ పాల ఉత్పత్తి వెనుక ఉన్న అసలు కష్టం ఏమిటంటే – మేత ఖర్చు. ఒక పాడి రైతు తన మొత్తం ఉత్పత్తి ఖర్చులో దాదాపు 65 నుండి 70 శాతం వరకు కేవలం మేత మీదే ఖర్చు చేస్తున్నాడు. దాణా ధరలు ఏటేటా పెరుగుతుండటంతో, చిన్న, మధ్యతరహా పాడి రైతులకు లాభసాటిగా పాడి పరిశ్రమను నడపడం రోజురోజుకూ కష్టతరం అవుతోంది.
ఈ పరిస్థితిలో మేత ఖర్చును తగ్గించుకోవడం ప్రతి రైతుకు తప్పనిసరిగా మారింది. దీనికోసం రైతులు రకరకాల ప్రత్యామ్నాయ మార్గాల వైపు మొగ్గు చూపుతున్నారు.
వరి గడ్డి, మొక్కజొన్న పొట్టు, పత్తి విత్తన చెక్క వంటి అగ్రో – ఇండస్ట్రియల్ బై ప్రొడక్ట్స్ ని తమ దాణాలో భాగం చేసుకుంటున్నారు. ఇలాంటి ప్రత్యామ్నాయాల లో సులభంగా, తక్కువ ధరకే దొరికే ఒక ముఖ్యమైన వనరు – బీరు పొట్టు. ఇది డిస్టిల్లరీ పరిశ్రమ నుండి వచ్చే ఒక ఉప ఉత్పత్తి అయినప్పటికీ, పోషకాల పరంగా చాలా విలువైనది. కానీ దీని వాడకంలో దాగి ఉన్న ఒక పెద్ద సమస్య ఏమిటో, దాన్ని ఎలా అధిగమించాలో ఈ వ్యాసంలో సవివరంగా తెలుసుకుందాం.
Readmore :-పాడి పంటల పెంపకానికి – కొత్త తరం రైతు రావాలి
బీరు పొట్టు పరిచయం :
బీరు పొట్టు అంటే ఇంగ్లీషులో wet డిస్టిల్లర్స్ గ్రెయిన్ సాల్యూబుల్స్ (WDGS) అని పిలుస్తారు. ఇది డిస్టిల్లరీ ఫ్యాక్టరీలలో మొక్కజొన్న లేదా ఇతర ధాన్యాలను ఆల్కహాల్/ఇథనాల్ తయారీ కోసం ఉపయోగించిన తర్వాత మిగిలిపోయే ఉప ఉత్పత్తి .
ఇది ఫ్యాక్టరీలలో ఎలా తయారవుతుంది?
డిస్టిల్లర్స్ ఫ్యాక్టరీలో మొదట మొక్కజొన్న లేదా ఇతర ధాన్యాన్ని పిండి చేసి, నీటితో కలిపి ఫెర్మెంటేషన్ ప్రక్రియకు గురిచేస్తారు. ఈ ఫెర్మెంటేషన్ ద్వారా ధాన్యంలోని పిండిపదార్థం, ఆల్కహాల్ గా మారుతుంది. ఈ ఆల్కహాల్ని వేరు చేసిన తర్వాత మిగిలేదే ఈ బీరు పొట్టు. ధాన్యంలో ఉండే ఫైబర్, ప్రోటీన్, కొవ్వు వంటి పోషకాలు ఈ ఉప ఉత్పత్తి లో అలాగే మిగిలి ఉంటాయి. అందుకే ఇది పశువులకు ఒక పోషకమైన దాణా వనరుగా మారుతుంది.
బీరు పొట్టు రకాలు: WDGS మరియు DDGS
ఈ ఉప ఉత్పత్తి రెండు రూపాల్లో మార్కెట్ లో అందుబాటులో ఉంచుతారు:
- WDGS (Wet Distillers Grain Soluble) – ఇది ఫ్యాక్టరీ నుండి నేరుగా వచ్చే తడి రూపం. దీనిలో తేమ శాతం చాలా ఎక్కువగా, 80 శాతానికి పైగా ఉంటుంది. ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణలో రైతులు దీన్నే “బీరు పొట్టు” అని పిలుస్తారు.
- DDGS (Dried Distillers Grain Soluble) – ఇది WDGS ని ఆరబెట్టి తయారు చేసే ఒక పదార్థం. దీనిలో తేమ కేవలం 8 నుండి 12 శాతం మాత్రమే ఉంటుంది.
పోషక విలువలు :
రెండు రకాల్లోనూ పోషక విలువ దాదాపు ఒకేలా ఉంటుంది – ఎక్కువ ఫైబర్, మంచి నాణ్యత గల ప్రొటీన్ (దాదాపు 25-30%), కొంత కొవ్వు శాతం. ఇవి పశువుల పెద్ద పొట్టకు (Rumen) బాగా సరిపడే పోషకాలు కావడం వల్ల, పాల ఉత్పత్తిని పెంచడంలో బీరు పొట్టు బాగా సహాయపడుతుంది. ఇదే కారణంతో గత 15 సంవత్సరాలుగా ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ రైతులు దీన్ని విస్తృతంగా వాడుతున్నారు.
మన కథ మొదలవుతుంది. బీరు పొట్టు నిజంగా పునరుత్పత్తి సమస్యలను కలిగిస్తుందా?
ఇక్కడ నుండి అసలు కథ మొదలవుతుంది. బీరు పొట్టు వాడకం మొదలుపెట్టిన కొత్తలో రైతులు పాల ఉత్పత్తిలో మంచి పెరుగుదల చూశారు. కానీ కొన్ని నెలలు, సంవత్సరాలు గడిచేసరికి, చాలామంది రైతులు ఒకే రకమైన చేదు అనుభవాలను ఎదుర్కొన్నారు. తిరగ కట్టడం, ఎదకు రాక పోవటం, ఈసుకుపోవటం, గర్భస్రావం వంటి పునరుత్పత్తి సమస్యలు మరియు జీర్ణ సంబంధిత సమస్యలు కూడా కనిపించాయి.
Readmore :- గోవు మరియు గేదె పాలల్లోని తేడా గమనించండి ఎలా ?
ఈ అనుభవాల వల్ల చాలామంది రైతులు ఇప్పుడు బీరు పొట్టు వాడాలంటేనే భయపడుతున్నారు. కానీ నిజం ఏమిటంటే – సమస్య బీరు పొట్టులో లేదు, దాన్ని మనం వాడే విధానంలో విధానంలో ఉంది.
అసలు సమస్య ఎక్కడ మొదలవుతుంది?
రవాణా సమస్యల వల్ల ఫ్యాక్టరీ నుండి బీరు పొట్టు వారానికి ఒకసారి లేదా పది రోజులకు ఒకసారి మాత్రమే రైతులకు సరఫరా అవుతుంది. దీనితో రైతులు దీన్ని తమ ఫార్మ్ లో నిల్వ చేసుకోవాల్సి వస్తుంది. నిల్వ చేసేటప్పుడు పైన ఒక పొర ఉప్పు వేసి కప్పి ఉంచుతారు. కొత్తగా వచ్చినప్పుడు ఇది తియ్యటి వాసనతో ఉంటుంది. కానీ రోజులు గడిచేకొద్దీ ఇది పులియబెట్టిందయ్యి పుల్లటి, కుళ్ళిన వాసన రావడం మొదలవుతుంది. అయినా చాలా మంది రైతులు ఖర్చు తక్కువ అవుతుందనే ఉద్దేశ్యంతో దాణా లో చేర్చి మేపుతూ ఉంటారు
ఇక్కడే అసలు ప్రమాదం దాగి ఉంది. WDGS లో తేమ శాతం 80 కి పైగా ఉండటం వల్ల, నిల్వ ఉన్న కొద్దీ ఇందులో ఫంగస్ మరియు బూజు పెరుగుతాయి. ఇవి పెరిగేటప్పుడు విష పదార్థం మరియు శిలీంధ్ర బీజాలని విడుదల చేస్తాయి. ఇలా కలుషితం అయిన బీరు పొట్టుని రోజూ తినిపించుట చేయడం వల్ల, ఈ విష పదార్థం పశువుల శరీరంలోకి చేరి, మెల్లమెల్లగా కాలేయం మీద, పునరుత్పత్తి వ్యవస్థ మీద తీవ్ర ప్రభావం కలిగిస్తాయి. దీని ఫలితమే తిరగ కట్టడం, ఎదకు రాక పోవటం, ఈసుకుపోవటం, గర్భస్రావం వంటి పునరుత్పత్తి సమస్యలు మరియు జీర్ణ సంబంధిత ఇబ్బందులు.
అంటే – బీరు పొట్టు అనేది ఒక చెడ్డ మేత వనరు కాదు. దాన్ని ఎక్కువ రోజులు నిల్వ చేసి, బూజు పట్టి చెడు వాసన వచ్చేది కూడా తరచుగా తినిపించడం ఈ సమస్యలన్నింటికీ అసలు కారణం.
సరైన దాణా విధానం ఏమిటి?
ఈ సమస్యకు పరిష్కారం చాలా సులభమైనది – WDGS కి బదులుగా DDGS ఉపయోగించడం. DDGS లో తేమ కేవలం 8-12% మాత్రమే ఉంటుంది కాబట్టి, ఇందులో ఫంగస్, బూజు పెరిగే అవకాశమే ఉండదు. దీని వల్ల విష పదార్థాల సమస్య కూడా ఉండదు. ఇది ఎక్కువ కాలం నిల్వ ఉంచినా చెడిపోకుండా ఉంటుంది.
ఎంత మోతాదులో తినిపించుట చేయాలి?
డైరీ నిపుణుల సూచన ప్రకారం, DDGS ని పశువులదాణా లో 20-35 శాతం వరకు సురక్షితంగా కలపవచ్చు. ఈ మోతాదులో తినిపించుటచే ఎలాంటి పునరుత్పత్తి లేదా జీర్ణ సంబంధిత రిస్క్ లేకుండా, పాల ఉత్పత్తికి, పశువుల ఆరోగ్యానికి ఇది మంచి తోడ్పాటునిస్తుంది.
భవిష్యత్తులో DDGS అందుబాటు మరింత పెరగనుంది
రాబోయే రోజుల్లో మొక్కజొన్న ధరలు పెరగడం, జీవ ఇంధన ఉత్పత్తి కోసం మొక్కజొన్నని డిస్టిలరీ పరిశ్రమకు ఎక్కువగా మళ్లించడం జరుగుతోంది. దీని ఫలితంగా DDGS ఉత్పత్తి కూడా గణనీయంగా పెరగనుంది. అంటే భవిష్యత్తులో రైతులకు ఇది మరింత సులభంగా, అందుబాటు ధరలో లభించే అవకాశం ఉంది
డా. సౌజన్య లక్ష్మి, సైంటిస్ట్, డా. యుగంధర్ కుమార్, ప్రోగ్రాం కోఆర్డినేటర్ , కృషీ విజ్ఞాన్ కేంద్రం, శ్రీ వేంకటేశ్వర వెటర్నరీ యూనివర్సిటీ, లామ్, గుంటూరు.
