రాష్ట్రంలోనే కాదు, దేశంలోనూ సూపర్ ఎల్ నినో ప్రభావం అతి తీవ్రంగా ఉందని చెప్పక తప్పదు. ప్రభుత్వ గణాంకాల ప్రకారం దేశంలో 14 నుండి 16 శాతం వర్షాభావం ఉంది. రాష్ట్రంలో ఖరీఫ్ 52 శాతం లోటు వర్షపాతం ఉన్నట్లు ప్రకటించినప్పటికీ, ముఖ్యంగా దక్షిణ కోస్తా ప్రాంతంలో ఈ లోటు మరింత తీవ్రంగా ఉంది. ఉమ్మడి ప్రకాశం అనగా బాపట్ల జిల్లా మెట్ట ప్రాంతం, ప్రకాశం జిల్లా, అనంతపురం జిల్లా, కడప, కర్నూలు జిల్లాలలో పాక్షికంగా 80 నుండి 90 శాతం లోటు వర్షపాతం ఉందని చెప్పక తప్పదు.
బహుశా ఇలాంటి తీవ్ర అనావృష్టిని 1965 తర్వాత ఈ తరం రైతు సోదరులు చూసి ఉండకపోవచ్చు. గత రెండు దశాబ్దాలుగా కొంత ఆలస్యంగానైనా నదీ- పరీవాహక ప్రాంతాలలో, క్యాచ్మెంట్ ఏరియాలలో వర్షాలు పడి ప్రాజెక్టులకు నీరు చేరడం, దిగువన ఉన్న సాగు ప్రాంతాలను కొంత మేర కవర్ చేయడం సాధ్యమయ్యేది.
Read moe :- అరకులోయ కాఫీ తోటలకు ”కాఫీ బెర్రీ బోరర్ ” ముప్పు
అయితే పాలక ప్రభుత్వాలు తమ పరిపాలనా దక్షతకు ఇది గీటురాయి అని చెప్పుకోవడం సహజం ఎల్ నినో లాంటి విపత్కర పరిస్థితి వచ్చినప్పుడు ప్రభుత్వాలు సూచనలు ఇస్తున్నాం. రైతు సోదరులు పాటించండి అని, వ్యవసాయ విశ్వవిద్యాలయాలు కొన్ని సూచనలు ఇచ్చినప్పటికీ అవన్నీ అక్కరకు రాని సూత్రాలు మాత్రమే. భూమిపై చినుకు రాలక కనీసం వ్యవసాయమే చేయలేని పరిస్థితుల్లో ఈ సూచనలన్నీ నిరుపయోగమే.
ఈ సందర్భంలో సుమతీ శతకకారుడు చెప్పిన పద్యం గుర్తుచేసుకోవడం సముచితం :“అక్కరకు రాని చుట్టము, మ్రొక్కినను వరమీయని దేవతయు, గతి తప్పిన యుద్ధ భూమిలోన తానెక్కిన గుర్రము పరుగిడకున్న వానిని విడువక తప్పదు” ఇది వాస్తవం. ప్రస్తుతం దేశంలో నెలకొన్న వాతావరణ పరిస్థితులను పరిశీలిస్తే ఈ మాట మరింత సముచితంగా అనిపిస్తుంది. ఉత్తర భారతదేశంలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో సగటు కంటే తక్కువ వర్షపాతం నమోదవుతుండగా, మరికొన్ని ప్రాంతాల్లో మాత్రం
క్లౌడ్ బరస్ట్ లా కుండపోత వర్షాలు, ప్రజలను అతలాకుతలం చేస్తున్నాయి. దీనిని మన దేశంలో పర్యావరణ జాగ్రత్తలు పాటించని మానవ తప్పిదంగా చెప్పవచ్చు.
అక్టోబర్ 15తో ముగియనున్న ఈ ఖరీఫ్ సీజన్ లో, నైరుతీ రుతుపవనాల తిరోగమన సమయంలోనైనా ఏ కొద్దిపాటి వర్షం పడకపోతుందా, కనీసం రబీ నాటికి అయినా భూములను సాగుకు సిద్ధం చేసుకోగలమా అని రైతులు ఆశగా ఎదురుచూస్తున్నారు.
ప్రస్తుత పంటల పరిస్థితి :- సెప్టెంబర్ 10 నాటికి ఉత్తర కోస్తాలో కొంత ఆలస్యంగా అయినా వరి నాట్లు, ఊడ్పులు 70 నుండి 80 శాతం పూర్తిఅవ్వడం కొంత ఊరట కలిగించింది.
కానీ దక్షిణ కోస్తా ప్రాంతంలో జూలై – ఆగస్టు 15 నాటికి పూర్తి కావాల్సిన పత్తి, మిరప సాగు నామమాత్రంగానే జరిగింది. అది కూడా బోర్ల కింద మాత్రమే సాగు చేసినప్పటికీ, వాతావరణంలోని అతి వేడి ప్రభావంతో రైతులు తీవ్ర ఇబ్బందులు పడుతున్నారు. ఉండవలసిన పైరు ఎదుగుదల లేక, రైతులు తమ పైర్లను బోరు నీళ్లతోనూ, బుంగపోత నీళ్లతోనూ, ట్యాంకర్ నీళ్లతోనూ కాపాడుకోవడానికి భగీరథ ప్రయత్నం చేయడం గమనార్హం.
అయితే ప్రభుత్వం “ఆరుతడి పంటలు వేయండి, బెట్టను తట్టుకునే పంటలు వేయండి” అని ఊసుపోని కబుర్లు చెప్పడం, కనీసం వ్యవసాయానికి చినుకు లేని పరిస్థితుల్లో నిరుపయోగ సూచనలు చేయడం వృథా ప్రయాస మాత్రమే. ఒక పక్క “చెట్లు నాటండి, పచ్చదనం పెంచండి” అని చెబుతూనే పోడు వ్యవసాయాన్ని ప్రోత్సహించడం, నరేగాలో కోట్ల మొక్కలు నాటుతూ కనీసం లక్షల్లో కూడా మొక్కలను కాపాడలేని ఈ వ్యవస్థలో నిరర్థకం అనక తప్పదు.
కిమ్ కర్తవ్యం :- ప్రకృతి వైపరీత్యాలకు రైతులు అతీతులు కారు. ప్రకృతి కరుణించినప్పుడే మనం దానిని అనుసరించక తప్పదు. ఈశాన్య రుతుపవనాల తొలినాళ్లలో ఒకటి రెండు వర్షాలు కురిసినట్లయితే, ఉన్న ఏకైక అవకాశం రబీలో సాగు చేసే తక్కువ కాల పరిమితి గల పచ్చ పెసర, పప్పు శనగ, కొర్ర, పశుగ్రాస పంటలు. వర్షాధార మెట్ట ప్రాంతాల్లో నీటి తడులు అవసరం లేకుండా, ఆయా ప్రాంత రైతుల అనుభవాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని సాగు చేసుకోవడం సముచితం.
కోస్తా ప్రాంతంలోని ఉమ్మడి ప్రకాశం, కడప, కర్నూలు, అనంతపురం జిల్లాల్లో అధికంగా సాగు చేసే ఏకైక పంట పప్పు శనగ మాత్రమే. గత సీజన్ ను పరిశీలిస్తే, రాష్ట్రంలో దాదాపు 9 నుండి 10 లక్షల ఎకరాల్లో సాగు చేస్తున్న ఏకైక ప్రత్యామ్నాయ పంట ఇదే. అలాగే దేశంలోనూ లక్షల హెక్టార్లలో సాగు చేస్తూ, దాదాపు 110 లక్షల మెట్రిక్ టన్నుల దిగుబడి వస్తున్నప్పటికీ, కేంద్ర ప్రభుత్వం స్థానిక పంటను పరిగణనలోకి తీసుకోకుండా టాంజానియా, ఆస్ట్రేలియా, కెనడా వంటి దేశాల నుండి కేవలం 10 శాతం నామమాత్రపు పన్నుతో దిగుమతి చేసుకోవడం వల్ల మన ప్రాంత రైతులకు మార్కెట్లో గిరాకీ లేని పరిస్థితి ఏర్పడింది. ఇది రైతులకు పెద్ద శాపంగా చెప్పవచ్చు.
కేంద్ర ప్రభుత్వం MSP ప్రకటించినప్పటికీ, ఆ రేటు రైతులకు గిట్టుబాటు కాకపోవడం వాస్తవం. అయినప్పటికీ ఆ MSP ధరకు కూడా పూర్తి స్థాయిలో కొనుగోలు చేయక, నామమాత్రంగానే ముగించడం కూడా వాస్తవం. అయినా రైతులకు వర్షాధారంగా, భూమిలో ఉన్న తేమను, వాతావరణంలోని మంచును ఉపయోగించుకుని రబీలో పంట పండే ఏకైక ప్రత్యామ్నాయ పంట శనగ మాత్రమే.
శనగలో యాంత్రీకరణ :- ఇప్పటి వరకు మన ప్రాంతంలో సాగు చేస్తున్న దేశీ శనగ రకాలలో JG-11 రకం అత్యధికంగా సాగులో ఉండగా N-452, N-776, N-779, N-699, N-47 లాంటి రకాలు పరిమితంగా సాగులో ఉన్నాయి. అలాగే కాబూలీ రకాలలో KAK-2, Pule G 95311 (Vihar) మరియు ఇటీవల వచ్చిన N-810, N-833 రకాలు సాగులో ఉన్నప్పటికీ, దేశీ రకాలలో JG-11, N-452 రకాలు పొట్టిగా ఉండటం మరియు N-47, N-776, N-779 లాంటి రకాలు సుతిమెత్తగా ఉండి తేలికపాటి జల్లులు, గాలులకు కోత సమయానికి పడిపోవడం వలన యంత్రీకరణకు అనుకూలంగా లేవు. అందువల్ల Nandyal-1267 రకాన్ని పూర్తి యాంత్రీకరణకు అనువైనదిగా గుర్తించడం జరిగింది.
నంద్యాల-1267 లక్షణాలు :- ఈ రకం కాలపరిమితి 88 నుండి 95 రోజులు. మొక్క ఎత్తు 18 నుండి 22 అంగుళాలు ఉంటుంది. మొక్క గట్టిగా ఉండి కోత సమయంలో కూడా పైరు నిలబడి ఉంటుంది. JG-11 తో పోల్చినప్పుడు 8 నుండి 10 అంగుళాలు అధిక ఎత్తు ఉండటం వలన పూర్తి యాంత్రీకరణ కోతకు అనువైనదిగా గుర్తించబడింది.
Read more :- జీవన ఎరువులు – సుస్థిర వ్యవసాయానికి కేంద్ర,రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల ప్రోత్సాహక పథకాలు
దిగుబడి ఎకరాకు 10 నుండి 12 క్వింటాళ్లు. అంతేకాకుండా మన ప్రాంతాలలో దీర్ఘకాలంగా శనగను మాత్రమే సాగు చేయడం వలన కొన్ని ప్రాంతాల్లో ఇబ్బందికరంగా ఉన్న ఎండు తెగులు (Wilt) ను కొంతవరకు తట్టుకునే శక్తి కలిగి ఉంది. దిగుబడి విషయంలో మన ప్రాంతంలో పాపులర్ రకమైన JG-11 కు సమానంగా దిగుబడి వస్తుంది.
ఇటీవల అన్ని ప్రాంతాల్లో NREGA వలన వచ్చిన కూలీల సమస్యను అధిగమించడంలో విత్తనం విత్తడంలోనూ, పురుగు మందుల స్ప్రే (Spray) లోనూ, కోత-నూర్పిడిలోనూ పూర్తి యాంత్రీకరణకు అనువైనదిగా చెప్పవచ్చు.
- విత్తన మోతాదు : ఎకరాకు 42 నుండి 45 కిలోలు.
- విత్తే సమయం : రాయలసీమ ప్రాంతాల్లో అక్టోబర్ 15 నుండి నవంబర్ 15 వరకు, కోస్తా ప్రాంతమైన గుంటూరు, బాపట్ల, ప్రకాశం జిల్లాల్లో నవంబర్ 15 నుండి డిసెంబర్ 15 వరకు విత్తడానికి అనుకూలమైన సమయం.
- ఎరువులు : వ్యవసాయ విశ్వవిద్యాలయం సిఫార్సు చేసిన NPK మోతాదు 8:20:12 అయినప్పటికీ, ప్రస్తుతం సాగు చేస్తున్న శనగ రకాలు తక్కువ కాలపరిమితి కలిగి, ఎక్కువ ఎత్తు పెరిగి, అధిక దిగుబడినిచ్చే రకాలు కావడం వల్ల నత్రజనిని కనీసం 16 నుండి 20 కిలోలకు పెంచవలసిన అవసరం ఉంది.
అలాగే దుక్కిలో కంపోస్టు ఎరువును 4 – 5 టన్నుల వరకు వేయాలి. గ్రీన్ మ్యాన్యూర్ (పచ్చిరొట్ట ఎరువు) పద్ధతిని పాటించినప్పుడు కొంత వరకు రసాయన ఎరువులను తగ్గించవచ్చు. అయితే పశు సంపద తగ్గిపోవడం, కంపోస్టు ఎరువు అందుబాటులో లేకపోవడం, ఉన్నా కూలీల సమస్య కారణంగా రైతులు ఆ విధానానికి దూరంగా ఉంటున్నారు.
ఈ కారణంగా భూమిలో సూక్ష్మపోషకమైన జింక్ లోపం ఏర్పడుతోంది. అందువల్ల దుక్కిలోనే జింక్ సల్ఫేట్ ను 10 నుండి 15 కిలోలు వేసినప్పుడు పంట దిగుబడిలో మంచి ఫలితాలు వచ్చినట్లు గమనించడం జరిగింది.
విత్తన శుద్ధి:- నేరుగా విత్తనం విత్తే శనగ లాంటి పంటలలో విత్తన శుద్ధి అనేది చాలా ముఖ్యమైన విషయం. విత్తనం మొలిచిన తర్వాత ఎక్కువ మోతాదులో తెగుళ్ల మందులు పిచికారీ చేసే బదులు, ముందుగానే విత్తన శుద్ధి చేయడం మేలైన యాజమాన్య పద్ధతి.
- దేశీ శనగ విత్తన శుద్ధికి (కిలో విత్తనానికి) కార్బెండాజిమ్ 2 గ్రా. గానీ, M-452-3 గ్రా. గానీ, సాఫ్ (Saaf) 2 గ్రా. గానీ, బెనోమిల్ 1 గ్రా. గానీ – ఏదైనా ఒక శిలీంధ్ర నాశినితో శుద్ధి చేయాలి.
- అలాగే కాబూలీ రకాలకు మరియు విల్ట్ (Wilt) సమస్య ఉన్న భూములలో- కాబూలీ అయినా, దేశీ రకమైనా – ఇటీవల వాడుకలోకి వచ్చిన బేయర్ (Bayer) వారి ఎవర్గోల్ ఎక్స్టెండ్ ను ఎకరా విత్తనానికి 100 నుండి మి. లీ. చొప్పున శుద్ధి చేస్తే మంచి ఫలితాలు వస్తున్నట్లు తెలుస్తోంది.
సస్యరక్షణ – శనగ :- శనగ పంటలో విత్తిన 15–25 రోజుల మధ్య పచ్చ లద్దె పురుగు ఆశించే అవకాశం ఉంటుంది. తొలిదశలోనే పురుగు ఉధృతి గుర్తించి సమర్థవంతమైన యాజమాన్య చర్యలు చేపట్టాలి. పురుగు ఉధృతి ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు ఎకరాకు ఎమామెక్టిన్ బెంజోయేట్ 5% SG 80–100 గ్రాములు లేదా ఎసిఫేట్ 75% SP 300 గ్రాములు నీటిలో కలిపి పిచికారీ చేయడం ద్వారా పురుగు నివారణకు చర్యలు చేపట్టవచ్చు..
అలాగే శనగలో పూత మొదలైనప్పటి నుండి పిందె దశ వరకు శనగ పచ్చ పురుగు, పొగాకు లద్దెపురుగు ఆశించే అవకాశం ఉంది. కావున పైరుపై నిఘా ఉంచి పురుగు లక్షణాలు కనిపించినట్లయితే ఎకరాకు క్రింది వాటిలో ఏదైనా ఒక మందును మార్చి మార్చి 1-2 సార్లు అవసరాన్ని బట్టి పిచికారీ చేయాలి.
- ఎమామెక్టిన్ బెంజోయేట్ 100 గ్రాములు
- ఫ్లూబెండమైడ్ 40 నుండి 50 మి.లీ.
- క్లొరాంట్రానిలిప్రోల్ 18.4% SC 60 మి.లీ. 1 లేదా 0.3 మి.లీ. / లీటరు నీటికి చొప్పున ముఖ్యంగా కాబులీ రకాలలో నిరంతరం నిఘా ఉంచి జాగ్రత్తలు తీసుకోవడం మంచిది.
శనగ సాగులో మెళకువలు :
- వర్షాలు పడిన వెంటనే కొద్దిపాటి లోతు దుక్కితో పాటు, రెండు మూడు సార్లు గొర్రుతో మెత్తటి దుక్కి చేయాలి.
- దుక్కిలోనే అందిన మేరకు కంపోస్ట్ ఎరువు వేయాలి. వీలున్న చోట, సమయం ఉన్నట్లయితే పచ్చిరొట్ట ఎరువులు సాగు చేసి కలియదున్నాలి.
- మనం వేయవలసిన రసాయన ఎరువులను చివరి దుక్కికి ముందు చివరి వర్షానికి ముందు సీడ్ డ్రిల్ తో వేయాలి.
- దుక్కి సమయంలోనే ప్రతి సీజన్ కు 10 నుండి 15 కిలోల ముడి జింక్ గానీ, లేదా ప్రతి మూడు సీజన్లకు ఒకసారి 20 కిలోలు గానీ భూమికి ఇచ్చి జింక్ లోపాన్ని నివారించి మంచి దిగుబడులు పొందవచ్చు.
- పైరు 25-30 రోజుల వయసులో ఉన్నప్పుడు 19:19:19 పోషకాన్ని ఎకరాకు 1 కిలో నుండి 1.5 కిలోల వరకు, పూత మరియు తదుపరి పిందె దశలో పొటాషియం నైట్రేట్ 13:0:45 ను లీటరు నీటికి 10 గ్రా. చొప్పున ఏ పురుగు మందుతోనైనా కలిపి పిచికారీ చేస్తే మంచి ఫలితాలు వస్తాయి.
- సిఫారసు మేరకు విత్తన మోతాదు వేస్తే, గింజ నాణ్యత, సైజు, సారూప్యత తగ్గకుండా మంచి దిగుబడి వస్తుంది.
శనగలు బెట్ట పరిస్థితుల్లో ఉంటే, 25-30 రోజుల వయసులో తేలికపాటి తడిని తుంపర్ల ద్వారా గానీ, స్ప్రింక్లర్ అందుబాటులో లేని చోట ట్యూబు ముక్కలు ద్వారా తేలికపాటి తడి ఇవ్వడం లాభదాయకంగా ఉంటుంది. వరద నీటిపారుదల శ్రేయస్కరం కాదు. రబీ శనగ కేవలం భూమిలో ఉన్న తేమ మీద ఆధారపడుతుంది కాబట్టి, ముందు పంట తర్వాత వెంటనే సకాలంలో విత్తుకోవడమే సరైన యాజమాన్యం.
కాబూలీ శనగ సాగులో ముఖ్యంగా ఎండు తెగులును నివారించడానికి విత్తన శుద్ధి చేయడం ఉత్తమం.
బోడావుల లక్ష్మీ నారాయణ (జాతీయ పురస్కార గ్రహీత) తేమిదిదపాడు, కారంచేడు, బాపట్ల, ఫోన్ : 9291294999


























