Published By 
సాధారణంగా పంటల సాగు లో కొన్ని రకాల కీటకాలు పుష్పాలను పరాగసంపర్కం చేయడానికి ఎంతో దోహద పడతాయి. ముఖ్యమైన కీటకాలు పువ్వులలోని కేసరాల నుండి అండకోశానికి పుప్పొడిని బదిలీ చేస్తాయి, తద్వారా ఫలదీకరణం అయ్యి పండ్లు మరియు విత్తనాల ఉత్పత్తి సాధ్యమవుతుంది. కొన్ని మొక్కల జాతులలో గాలి మరియు నీరు పరాగ సంపర్కానికి దోహదపడినప్పటికీ చాల రకాల మొక్కలలో అధిక భాగం కీటకాలపై ఆధారపడి ఉంటాయి. తేనెటీగలు, సీతాకోకచిలుకలు, చిమ్మటలు, ఈగలు, పెంకుపురుగులు మరియు కందిరీగలు వ్యవసాయ దిగుబడికి చాల అవసరం.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా సుమారు 75% ప్రధాన ఆహార పంటలు కీటకాల ద్వారా పరాగ సంపర్కం పొందుతున్నాయి. పండ్లు, కూరగాయలు, నూనె గింజలు, సుగంధ ద్రవ్యాలు మరియు తోట పంటల ఉత్పత్తికి కీటకాల సంపర్కం చాల అవసరం. అయితే, అనేక మానవజనిత మరియు పర్యావరణ ప్రభావాల కారణంగా పరాగసంపర్క కీటకాల జనాభా తగ్గుతుంది అని ఆధారాలు సూచిస్తున్నాయి.
పరాగసంపర్క కీటకాల తగ్గుదల సుస్థిర వ్యవసాయం, ఆహార భద్రత మరియు పర్యావరణ వ్యవస్థ స్థిరత్వానికి ఒక ప్రధాన ఆందోళనగా మారుతోంది. రాబోయే దశాబ్దాలలో సమర్థవంతమైన పరిరక్షణ వ్యూహాలను అభివృద్ధి చేయడానికి మరియు వ్యవసాయ స్థితిస్థాపకతను నిర్ధారించడానికి పరాగసంపర్క కీటకాల తగ్గుదలకిగల కారణాలను తెలుసుకోవడం అత్యవసరం.
వ్యవసాయంలో పరాగసంపర్క కీటకాల ప్రాముఖ్యత
వ్యవసాయ పంటలు పాక్షికంగా లేదా పూర్తిగా కీటకాల పరాగసంపర్కంపై ఆధారపడి ఉంటాయి. మొక్కల పునరుత్పత్తికి పరాగసంపర్క కీటకాలు చాలా అవసరం. పంట దిగుబడి, పండ్ల నాణ్యత, విత్తనోత్పత్తి మరియు జన్యు వైవిధ్యాన్ని మెరుగుపరచడంలో పరాగసంపర్క కీటకాలు కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. కీటకాల ద్వారా జరిగే పరాగసంపర్కం తరచుగా పండ్ల పరిమాణం, బరువు, ఆకారం, పోషక నాణ్యత మరియు మార్కెట్ విలువను పెంచుతుంది.
- పరాగసంపర్క కీటకాల తగ్గుదలకుగల కారణాలు:
- కీటకాల ఆవాసం కోల్పోవడం లేదా విచ్ఛిన్నం అవ్వడం
వేగవంతమైన పట్టణీకరణ, పారిశ్రామికీకరణ మరియు మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధి వలన కీటకాల ఆవాసాలు విస్తృతంగా ధ్వంసమవుతున్నాయి. పరాగసంపర్క కీటకాల స్థలాలు, ఆశ్రయం మరియు పుష్ప వనరులను అందించే భూభాగాలు నిరంతరం తగ్గిపోతున్నాయి. ఆవాసాలు విచ్ఛిన్నంbio అవ్వడం పరాగసంపర్క కీటకాల కదలికను, జనాభా మరియు వాటి మనుగడ సామర్థ్యాన్ని తగ్గిస్తుంది.
- మితిమీరిన పురుగుమందుల వాడకం
పురుగుమందులను విచక్షణారహితంగా వాడటం పరాగసంపర్క కీటకాల ఆరోగ్యానికి పెద్ద ముప్పును కలిగిస్తుంది. పురుగుమందుల వలన మరణం, ఆహారం సేకరించే సామర్థ్యం తగ్గడం, రోగనిరోధక శక్తి బలహీనపడటం మరియు పునరుత్పత్తి తగ్గడం వంటి ప్రభావాలు కలగవచ్చు. కలుషితమైన మకరందం, పుప్పొడి, నీరు మరియు ఇతర పర్యావరణ వనరుల ద్వారా పరాగసంపర్క కీటకాల జనాభా తగ్గుతాయి.
- వాతావరణంలో మార్పులు రావడం
మారుతున్న ఉష్ణోగ్రతలు, అస్తవ్యస్తమైన వర్షపాత సరళి, కరువులు మరియు వరదల ద్వారా పరాగసంపర్క కీటకాలను ఎక్కువ ప్రభావితం చేస్తున్నాయి. పూత సమయంలో వచ్చే మార్పులు పరాగసంపర్క కీటకాలు మరియు మొక్కల మధ్య సమకాలీనతకు అంతరాయం కలిగించవచ్చు. దీనివల్ల పరాగసంపర్క సామర్థ్యం తగ్గి మొక్కలు మరియు పరాగసంపర్క కీటకాలు రెండింటి మనుగడ మరియు పునరుత్పత్తి ప్రభావితమవుతాయి.
- ఏకపంట వ్యవసాయం చేయడం
ఏకపంట వ్యవసాయం పూత కాలంలో మాత్రమే పుష్ప వనరులను అందిస్తాయి. సంవత్సరం పొడవునా పూత లేకపోవడం పరాగసంపర్క కీటకాలకు ఆహార ఒత్తిడిని కలిగించి వాటి జనాభా తగ్గుదలకు కారణమవుతుంది.
- తెగుళ్ళు, కీటకాలు మరియు పరాన్నజీవులు దాడి చేయడం
పరాగసంపర్క కీటకాలకు తెగుళ్ళు, పరాన్నజీవులు మరియు కీటకాల వల్ల కూడా ముప్పు వాటిల్లుతుంది. ఉదాహరణకు తేనెటీగలు నల్లులు, వైరస్‌లు, శిలీంధ్రాలు మరియు బ్యాక్టీరియా వ్యాధుల బారిన పడవచ్చు. ఇవి తేనెటీగలను బలహీనపరిచి సమర్థవంతమైన పరాగసంపర్క సామర్థ్యాన్ని తగ్గిస్తాయి.
- పరాగసంపర్క కీటకాలు తగ్గితే వచ్చే పరిణామాలు:
- వ్యవసాయ ఉత్పాదకత తగ్గడం
పరాగసంపర్క కీటకాల సంఖ్య తగ్గడం పంట ఉత్పతిని నేరుగా ప్రభావితం చేస్తుంది. పరాగసంపర్కం సరిపోకపోవడం వల్ల కాయలు తక్కువగా కాయడం, విత్తనాలు సరిగ్గా ఏర్పడకపోవడం, పండ్లు చిన్నవిగా లేదా వంకరగా ఉండటం మరియు పంట నాణ్యత తగ్గడం వంటివి జరగవచ్చు. ఇవన్నీ చివరికి రైతులకు ఆర్థిక నష్టాలను కలిగిస్తాయి.
- ఆహార భద్రతకు ముప్పు కలగడం
పండ్లు, కూరగాయలు, మరియు నూనె గింజలతో సహా అనేక పోషకాలు అధికంగా ఉండే ఆహారాలు పాక్షికంగా లేదా పూర్తిగా కీటకాలపై ఆధారపడి ఉంటాయి. పరాగ పరాగసంపర్కం తగ్గడం వల్ల ఈ ఆహారాల లభ్యత తగ్గవచ్చు.
- జీవవైవిధ్యానికి నష్టం రావడం
పరాగ సంపర్క కీటకాలు మరియు పుష్పించే మొక్కలు తరచుగా సంక్లిష్టమైన మరియు అత్యంత ప్రత్యేకమైన పర్యావరణ సంబంధాలను పంచుకుంటాయి. పరాగ సంపర్క కీటకాల సంఖ్య తగ్గడం వల్ల పుష్పించే మొక్కల పునరుత్పత్తి సామర్థ్యం తగ్గి మొక్కల వైవిధ్యంలో మార్పులకు దారితీసి, పర్యావరణానికి అంతరాయం కలిగించవచ్చు. అందువల్ల, పరాగ సంపర్క కీటకాల నష్టం భూమిపై ఉన్న పర్యావరణ వ్యవస్థలన్నింటిపై ప్రభావాలను కలిగిస్తుంది.
- ఆర్థిక ప్రభావాలలో మార్పు రావడం
పరాగ సంపర్క కీటకాల సంఖ్య తగ్గడం వల్ల సాగు ఖర్చులు పెరగవచ్చు, వ్యవసాయ లాభదాయకత తగ్గవచ్చు, వ్యవసాయ మరియు ఉత్పత్తుల నాణ్యత క్షీణించవచ్చు.
- పరాగ సంపర్క కీటకాల పరిరక్షణ వ్యూహాలు:
- పరాగ సంపర్క కీటకాలకు అనుకూలమైన వ్యవసాయ పద్ధతులను పాటించడం
రైతులు పొలాల గట్లపై పుప్పొడి సమృద్ధిగా ఉండే మొక్కలను ఏర్పాటు చేయాలి. ఈ ఆవాసాలు పరాగ సంపర్క కీటకాలకు ఏడాది పొడవునా ఆహారం, మరియు ఆశ్రయం అందిస్తాయి.
- పురుగుమందులను అవసరానికి వినియోగించడం
రసాయన పురుగుమందుల అవసరాన్ని తగ్గించి సమగ్ర సస్య రక్షణ పద్ధతులను పాటించాలి. పురుగుమందులను అవసరమైనప్పుడు మాత్రమే వాటిని ఎంపిక చేసి ఉపయోగించాలి. పురుగుమందుల వాడకం తప్పనిసరి అయినప్పుడు, వీలైనంత వరకు పరాగసంపర్క కీటకాలు తక్కువ ఉండే సమయంలో పిచికారి చేపట్టాలి. అలాగే, పుష్పాల నుండి పరాగసంపర్క కీటకాలు ఆహారం సేకరించే సమయంలో పిచికారి చేయకూడదు.
- ఆవాసాల పునరుద్ధరణ మరియు పరిరక్షించడం
అడవులు, గడ్డి మైదానాలు, చిత్తడి నేలలు మరియు వ్యవసాయ-అటవీ వ్యవస్థలతో సహా సహజ ఆవాసాలను పరిరక్షించడం మరియు పునరుద్ధరించడం వల్ల పరాగసంపర్క కీటకాల మనుగడ మరియు పునరుత్పత్తి గణనీయంగా మెరుగుపడతాయి. వ్యవసాయ భూముల చుట్టూ ఉన్న సహజ వృక్షసంపదను పరిరక్షించడం ద్వారా అవసరమైన పుష్ప మరియు వనరులను పొందవచ్చు.
- వైవిధ్యభరితమైన పంటలను సాగుచేయడం
పంటల వైవిధ్యీకరణ, మిశ్రమ పంటలు, అంతర పంటలు, వ్యవసాయ-అటవీ మిశ్రమ పంటలు మరియు వ్యవసాయ భూములలో పూల మొక్కలను పెంచడం వంటివి నిరంతర పుష్ప వనరులను అందించి పరాగసంపర్క కీటకాలకు ఆవసాని ఇస్తాయి. వివిధ కాలాల్లో పూల మొక్కలను సంరక్షించడం వల్ల ఆహార కొరతను తగ్గించవచ్చు.
- పరిశోధన మరియు పర్యవే క్షించడం
పరాగ సంపర్క కీటకాల జనాభాను అంచనా వేయడానికి, కొత్తగా తలెత్తుతున్న ముప్పులను గుర్తించడానికి, పరాగ సంపర్క కీటకాల వైవిధ్యంలో మార్పులను అర్థం చేసుకోవడానికి, మరియు శాస్త్రీయ ఆధారిత పరిరక్షణ విధానాలను అభివృద్ధి చేయడానికి వాటి జనాభాను దీర్ఘకాలికంగా పర్యవేక్షించడం అత్యవసరం. పరాగ సంపర్క కీటకాల ప్రవర్తన, పురుగుమందుల ప్రభావం, వాతావరణ మార్పుల ప్రభావాలు, ఆవాస అవసరాలు, మరియు పరిరక్షణ చర్యల ప్రభావశీలతపై కూడా పరిశోధన దృష్టి పెట్టాలి.
- ప్రజలలో అవగాహన కల్పించడం
పరాగ సంపర్క కీటకాల ప్రాముఖ్యత గురించి రైతులు, విద్యార్థులు, మరియు సాధారణ ప్రజలలో అవగాహన కల్పించడం కీలకం.
ఎ. నితిష్ (శాస్త్రవేత్త, కీటకశాస్త్ర విభాగం ) ఫల పరిశోధన స్థానం, సంగారెడ్డి
శ్రీ కొండా లక్ష్మణ్ తెలంగాణ ఉద్యాన విశ్వవిద్యాలయము.
