చలికాలంలో కోళ్ల పెంపకంలో సరి అయిన జాగ్రత్తలను సమగ్రంగా పాటిస్తే కోళ్ల లోని అనేక సమస్యలు తొలగించవచ్చు. చలి గాలులు వస్తుండడం, మంచు కురవడం, సాయంత్రం, రాత్రి వేళలో కోళ్లు షెడ్లలో తేమ అధికమై ఆవిరి కాకుండా ఉండడం వలన శ్వాస సంబంధ వ్యాధులు, లిట్టర్ లో తేమ శాతం ఎక్కువ అవడం (30% శాతం కంటే ఎక్కువ) వల్ల పరాన్నజీవుల మరియు శిలీంద్రాల బెడదల వంటి సమస్యలు అధికమవుతాయి. ఈ అనర్ధాల వలన కోళ్లు ఒత్తిడికి లోనయి వ్యాధి నిరోధకత శక్తి కోల్పోతాయి. దీనితో సి ఆర్ డి, ఐబీ, కొక్కెర రోగం, బ్రూడర్ న్యుమోనియా, కోకిడియోసిస్, వంటి వ్యాధులు సంభవిస్తాయి. ఈ వ్యాధుల వలన కోళ్లలో అధిక మరణాలు సంభవిస్తాయి.
చలి గాలుల తీవ్రత కు లేయర్ కోళ్లు గాని, బ్రాయిలర్ కోళ్లు గాని మరీ ముఖ్యంగా కోడి పిల్లలు త్వరగా అస్వస్థతకు గురి అవుతాయి కాబట్టి సరియైన వెలుతురు కల్పించాలి. కోడి పిల్లలు మొదటి వారంలో 95 డిగ్రీలు ఉష్ణోగ్రతను ఇస్తూ, ప్రతి వారము 5 డిగ్రీలు ఉష్ణోగ్రత ను తగ్గిస్తూ ఉండాలి. అయితే ఈ ఉషోగ్రత తగ్గింపు అనేది బయటి వాతావరణ ఉష్ణోగ్రత మీద ఆధారపడి తగ్గిస్తుండాలి. లేయర్ మరియు బ్రాయిలర్ కోళ్ళలో సరియైన ఉష్ణోగ్రతను కలిపించాలి. ఎందుకంటే శీతాకాలం రాత్రి వేళలో ఎక్కువ సమయం, పగలు తక్కువ సమయం ఉండడం వలన సరియైన ఉష్ణోగ్రతను కల్పించడంలో ప్రత్యేక శ్రద్ధ వహించాలి. లేయర్ కోళ్ళలో వెలుతురు వల్ల హార్మోన్ల మీద ప్రభావం చూపి గుడ్ల ఉత్పత్తి ని పెంచుతుంది. లేయర్ షెడ్లలో వెలుతురు ఉండేట్లు శ్రద్ధ వహించాలి.
స్థలం :- చలి కాలంలో లిట్టర్ మీద పెంచే కోడిపిల్లలకు , కోళ్లకు సరియైన స్థలం ఏర్పాటు చేయాలి. 0.25-0.55 చదరపు అడుగు స్థలం కోడిపిల్లకు, బ్రాయిలర్ కోళ్లకు 1-1.2 చదరపు అడుగుల, లేయర్ కోళ్లకు 1.5 చదరపు అడుగుల స్థలం కలిపించాలి.
నీరు :- వర్షాకాలం పూర్తి అయిన తరువాత చలికాలం వస్తుంది కావున బోర్వెల్ లోను, బావులలోను నీటి మట్టం పెరుగుతుంది. అందువలన నీటిని శుద్ధి చేసే శానిటైజర్లను నిర్దేశిత మోతాదులో కలిపి నీటిని శుద్ధి చేసి వాడాలి.
దాణా నిల్వలో తీసుకొనాల్సిన జాగ్రత్తలు :-
- దాణా బస్తాలను తేమ తగలకుండా చెక్క పలకల మీద పేర్చాలి. రెండు వరుసల మధ్య 2 అడుగులు ఖాళీ ఉంచాలి. బస్తాలను గోడలకు , నేలకు తగలకుండా పేర్చుకోవాలి.
- బాగా ఎండి పొడిగా ఉన్న ముడి సరుకులు మాత్రమే నిల్వ చేయాలి. చలికాలం లో దాణాలో తేమ 9 శాతం కంటే ఎక్కువగా ఉంటే అఫ్లాటాక్సిన్స్ వృద్ధి చెందుతాయి. చలికాలంలో దాణాను , ముడి సరకులను క్రమం తప్పకుండా పరీక్షించాలి . దాణాను 2-3 వారాలకు మించి నిల్వ చేయకూడదు.
- వేడిగా ఉన్న దాణాను గాని, ముడి సరుకులను గాని చల్లబడిన తర్వాత గోదాముల్లో నిల్వ చేయాలి, లేకుంటే దాణా ఉంచిన బస్తాల పై తేమ పేరుకుని బూజు పడుతుంది.
- నిల్వ చేసిన దాణా లోను ముడిసరుకుల్లోను అఫ్లాటాక్సిన్స్ నివారణకు ప్రొపియోనిక్ ఆసిడ్ లేదా సోడియం హైపోక్లోరైడ్ వాడితే బూజు పట్టవు.
- యాక్టివేటెడ్ బొగ్గు, హైడ్రేటెడ్ సోడియం, కాల్షియమ్, అల్యూమినియం సిలికేట్ ఆధారిత టాక్సిన్ బైండర్లు మార్కెట్లో లభ్యమవుతున్నాయి. వీటిని దాణా లో టన్నుకు 2 కిలోలు కలిపితే అఫ్లాటాక్సిన్స్ బెడద ఉండదు.
లీట్టర్ లో తేమ నివారణ :-
నేల మీద పరిచే వరిపొట్టు విషయంలో చాలా జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి. పొట్టులో తేమ పెరగకుండా 7 నుంచి 11 కిలోల పొడి సున్నం లేదా సూపర్ ఫాస్ఫేట్ 100 చదరపు అడుగుల లిట్టర్ కలుపుతూ వారానికి 2-3 సార్లు లిట్టర్ ను కలియబెట్టాలి. ఇలా చేయడం వలన లిట్టర్ లో తేమ తగ్గి కోడిపిల్లలు కోకిడియోసిస్ కు గురి కాకుండా కాపాడుకోవచ్చు. ఈ విధముగా చలి కాలంలో కోళ్ల పెంపకంలో శ్రద్ధ తీసుకొంటే కోళ్లను రోగాల బారినుండి రక్షించుకోవచ్చు.
డా.కృష్ణ దైదా, ప్రిన్సిపల్ సైంటిస్ట్ & హెడ్, పౌల్ట్రీ రీసెర్చ్ స్టేషన్, డా.డి అనిల్ పవన్ కుమార్, ప్రిన్సిపల్ సైంటిస్ట్, పౌల్ట్రీ రీసెర్చ్ స్టేషన్, పి వి నర్సింహారావు తెలంగాణ వెటర్నరీ యూనివర్సిటీ, రాజేంద్రనగర్, హైదరాబాద్, phone : 83091 11540


























