పరిచయం :- ఆత్మనిర్భర్ భారత్ అభియాన్లో భాగంగా ఆహార ప్రాసెసింగ్ పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ (MoFPI) రాష్ట్రాలు మరియు యూనియన్ టెరిటరీల సమన్వయంతో రూ.10,000 కోట్ల వ్యయంతో దేశవ్యాప్తంగా PM FME పథకాన్ని ప్రారంభించింది. ఈ పథకం ప్రధాన లక్ష్యం దేశంలోని సూక్ష్మ ఆహార ప్రాసెసింగ్ యూనిట్లను బలోపేతం చేయడం, వాటి సాంకేతిక, ఆర్థిక, వ్యాపార సామర్థ్యాలను పెంపొందించడం. ఉత్పత్తుల సేకరణ నుండి అమ్మకాల వరకు మొత్తం విలువ గొలుసును బలోపేతం చేయడానికి One District One Product (ODOP) విధానాన్ని అనుసరిస్తుంది.
ODOP విధానం – పథకానికి ప్రాధాన్యం :-
- ప్రతి జిల్లాకు ఒక ముఖ్య ఉత్పత్తిని గుర్తించి, ఆ ఉత్పత్తిని కేంద్రంగా చేసుకొని విలువ గొలుసు అభివృద్ధి చేయడం.
- సూక్ష్మ పరిశ్రమలు సేకరణ, ప్రాసెసింగ్, సాధారణ సేవల వినియోగం, ప్యాకేజింగ్, మార్కెటింగ్ తదితర కార్యక్రమాల్లో పరిమాణ ప్రయోజనాలు పొందేలా చేయడం.
- ODOP ఆధారంగా కొత్త ఎంటర్ప్రైజెస్ స్థాపన మరియు సాధారణ మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధి.
PM-FME పథక లక్ష్యాలు :-
- మైక్రో ఫుడ్ ప్రాసెసింగ్ యూనిట్లకు రుణ సదుపాయాల పెంపు.ప్రస్తుతం ఉన్న సూక్ష్మ పరిశ్రమలకు బ్యాంకు రుణ యాక్సెస్ను సులభతరం చేయడం.
- బ్రాండింగ్ & మార్కెటింగ్ బలం మైక్రో ఎంటర్ప్రైజెస్ను వ్యవస్థీకృత సరఫరా గొలుసులోకి తీసుకురావడం.
- 2 లక్షల మైక్రో యూనిట్లను ఫార్మల్ ఫ్రేమ్వర్క్లోకి తీసుకురావడం. రిజిస్ట్రేషన్, FSSAI లైసెన్సింగ్, ప్రమాణీకరణ, డిజిటల్ పద్ధతుల్లోకి మార్పు.
- సాధారణ ప్రాసెసింగ్ మౌలిక సదుపాయాల ఏర్పాటు. ప్రయోగశాలలు, నిల్వ, స్టోరేజ్, ప్యాకేజింగ్, ఇంక్యుబేషన్ సేవలు మొదలైనవి.
- పరిశ్రమ బలోపేతం, శిక్షణ & నైపుణ్యాల అభివృద్ధి FPOలు, SHGలు, వ్యక్తిగత ఎంటర్ప్రెన్యూర్లకు శిక్షణ కార్యక్రమాలు.
- సాంకేతిక, ప్రొఫెషనల్ సపోర్ట్ మెరుగుదల. ఎంపిక చేసిన ఉత్పత్తుల కోసం సాంకేతిక నిపుణుల మద్దతు.
పథకం యొక్క ముఖ్య లక్షణాలు :-
1. సాధారణ మౌలిక సదుపాయాల మద్దతు.
ఈ క్రింది సంస్థలు అర్హులు:
• FPOలు.
• SHGలు.
• సహకార సంఘాలు.
• ప్రభుత్వ సంస్థలు.
• ప్రైవేట్ ఏజెన్సీలు.
మద్దతు అందే కార్యకలాపాలు :
• క్రమబద్ధీకరణ (Sorting).
• గ్రేడింగ్ (Grading).
• అంచనా (Assaying).
• నిల్వ (Storage).
• సాధారణ ప్రాసెసింగ్ యూనిట్లు.
• ప్యాకేజింగ్ & లేబెలింగ్.
• వ్యవసాయ ఉత్పత్తుల ప్రాసెసింగ్.
• ప్రయోగశాల పరీక్షలు.
• మార్కెటింగ్ సదుపాయాలు.
FPOలు మరియు ప్రొడ్యూసర్ కోఆపరేటివ్లకు అందించబడే మద్దతు :
- క్రెడిట్ లింక్డ్ సబ్సిడీ 35% : FPOలు మరియు ప్రొడ్యూసర్ కోఆపరేటివ్లకు ప్రాజెక్ట్ ఖర్చుపై 35% సబ్సిడీ.
- శిక్షణ మద్దతు : FPO సభ్యులకు ప్రాసెసింగ్, ప్రాజెక్టు మేనేజ్మెంట్, మార్కెటింగ్పై శిక్షణ.
2. క్రెడిట్ లింక్డ్ క్యాపిటల్ సబ్సిడీ.
అర్హులు:
• వ్యక్తులు.
• యాజమాన్య సంస్థలు.
• భాగస్వామ్య సంస్థలు.
• FPOలు.
• NGOలు.
• సహకార సంఘాలు.
• SHGలు.
• ప్రైవేట్ లిమిటెడ్ కంపెనీలు.
సబ్సిడీ వివరాలు :
• యూనిట్ల అప్గ్రేడ్ కోసం అర్హత గల ప్రాజెక్ట్ వ్యయంలో 35% సబ్సిడీ.
• ఒక్కో యూనిట్కు గరిష్టంగా ₹10 లక్షలు లబ్ధిదారుడి సహకారం.
• కనీసం 10% beneficiary share.
• బ్యాంకు రుణం మిగిలిన భాగం.
3. SHGల కోసం విత్తన మూలధనం (Seed Capital) :
• ఒక్కో SHG సభ్యునికి ₹40,000 వరకు Seed Capital.
• ఒక్కో SHGకు ₹4,00,000 వరకు Working Capital మరియు చిన్న సాధనాల కొనుగోలు.
• ఈ నిధిని SNA → SRLM/SULM → SHG ఫెడరేషన్ ద్వారా మంజూరు చేస్తారు.
SHGల అర్హత ప్రమాణాలు :
1. ప్రస్తుతం ఫుడ్ ప్రాసెసింగ్లో నిమగ్నమై ఉన్న సభ్యులు మాత్రమే అర్హులు.
2. Seed Capitalను వర్కింగ్ క్యాపిటల్ మరియు చిన్న సాధనాల కొనుగోలుకు మాత్రమే వినియోగించాలి. SHG ఫెడరేషన్ ప్రతి సభ్యుడి వివరాలు సేకరించాలి.
- ప్రాసెస్ చేసే ఉత్పత్తి.
- ఇతర ఆదాయ వనరులు.
- వార్షిక టర్నోవర్ము.
- డిసరుకు & మార్కెటింగ్ మూలాలు.
Marketing & Branding Support – PMFME Scheme :
1. సాధారణ బ్రాండ్ & సాధారణ ప్యాకేజింగ్ అభివృద్ధి.
- కామన్ బ్రాండ్.
- కామన్ ప్యాకేజింగ్.
- మన్ లేబెలింగ్.
2. మార్కెటింగ్ టై–అప్స్.
• జాతీయ & ప్రాంతీయ రిటైల్ చైన్లు.
• రాష్ట్ర మార్కెటింగ్ సంస్థలు.
3. నాణ్యత ప్రమాణాల అనుసరణ :
• FSSAI / AGMARK / ISO / ODOP ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా QC వ్యవస్థలు
Marketing & Branding Support – మద్దతు ఎంత?
• మొత్తం వ్యయం 50% వరకు మద్దతు.
• రిటైల్ అవుట్లెట్లు తెరవడానికి మద్దతు లేదు.
• జాతీయ ODOP ఉత్పత్తులకు ప్రత్యేక బ్రాండింగ్ & మార్కెటింగ్ సాయం.
• ఖర్చులు SNA ద్వారా ఆమోదించబడతాయి.
Branding & Marketing – Eligibility :
1. ప్రతిపాదన ODOP ఉత్పత్తికి సంబంధించినది కావాలి.
2. సంవత్సరపు టర్నోవర్ ₹5 కోట్లు లేదా అంతకు మించి ఉండాలి.
3. ఉత్పత్తి రిటైల్ ప్యాక్ రూపంలో ఉండాలి.
4. దరఖాస్తుదారు – FPO/SHG/Cooperative/SPV.
5. ఉత్పత్తి & తయారిదారులు స్కేలబుల్ అయి ఉండాలి.
6. ప్రతిపాదనలో నిర్వహణ సామర్థ్యం, వ్యవస్థాపకత వివరాలు ఉండాలి.
Branding & Marketing – దరఖాస్తు విధానం
1. DPR తయారీ – తప్పనిసరి :
DPRలో ఉండవలసిన అంశాలు:
• ఉత్పత్తి వివరణ.
• నాణ్యత నియంత్రణ పద్ధతులు.
• కామన్ ప్యాకేజింగ్ & బ్రాండింగ్.
• ధరల విధానం.
• ప్రమోషన్ వ్యూహాలు.
• గిడ్డంగులు, నిల్వ.
• మార్కెటింగ్ ఛానెల్స్.
• 5 సంవత్సరాల ప్రణాళిక.
ముగింపు :- ప్రధాన్ మంత్రి మైక్రో ఫుడ్ ప్రాసెసింగ్ ఎంటర్ప్రైజెస్ (PMFME) పథకం, దేశంలోని చిన్న స్థాయి ఆహార ప్రాసెసింగ్ పరిశ్రమలను శక్తివంతం చేయడానికి రూపొందించిన అత్యంత సమగ్ర కార్యక్రమాలలో ఒకటి. మైక్రో యూనిట్ల ఆధునీకరణ, మార్కెటింగ్–బ్రాండింగ్ బలోపేతం, నైపుణ్యాభివృద్ధి, సాధారణ మౌలిక సదుపాయాల ఏర్పాటు వంటి విభిన్న కోణాలను ఒకే వేదికపై సమన్వయపరచడం ఈ పథకం ముఖ్య లక్షణం. One District One Product (ODOP) విధానం ద్వారా, జిల్లా–స్థాయి ప్రత్యేకతను జాతీయ, అంతర్జాతీయ మార్కెట్లకు అనుసంధానించే అవకాశాలు విస్తరించాయి.
SHGలు, FPOలు, సహకార సంఘాలు వంటి స్థానిక సమూహాలకు విత్తన మూలధనం, క్యాపిటల్ సబ్సిడీ, బ్రాండింగ్–మార్కెటింగ్ సపోర్ట్ రూపంలో లభిస్తున్న మద్దతు గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థను బలపరచడమే కాక, మహిళా సాధికారత, ఉపాధి సృష్టి మరియు విలువవృద్ధిని వేగవంతం చేస్తోంది. ఉత్పత్తి నుండి మార్కెటింగ్ వరకు విలువ గొలుసు అన్ని దశల్లో సామర్థ్యాన్ని పెంచే విధంగా ఈ పథకం రూపుదిద్దుకోవడం విశేషం.
ఫుడ్ ప్రాసెసింగ్ రంగాన్ని వ్యవస్థీకృతం చేయడం, టెక్నికల్–ప్రొఫెషనల్ మద్దతు అందించడం, నాణ్యతా ప్రమాణాలను స్థిరపరచడం ద్వారా దేశీయ మరియు గ్లోబల్ పోటీ తత్వానికి స్థానిక ఉత్పత్తులను సిద్ధం చేయడంలో PMFME కీలకపాత్ర పోషిస్తోంది. భవిష్యత్తులో, ఈ పథకం ద్వారా గ్రామీణ పరిశ్రమలు మరింత బలోపేతం అవుతూ, రైతులు–ఉత్పత్తిదారులు–మైక్రో ఎంటర్ప్రైజెస్ ఆర్థిక స్థిరత్వం వైపుగా అడుగులు వేస్తాయి.
డా. బి. నవ్య, గృహవిజ్ఞాన శాస్త్రవేత్త, కృషి విజ్ఞాన కేంద్రం, రామగిరిఖిల, శ్రీ కొండా లక్ష్మణ్ తెలంగాణ ఉద్యాన విశ్వవిద్యాలయం, ఫోన్ : 76748 47910.
Leave Your Comments


























